ปั้นขดสร้างรูปทรง

การขึ้นรูปด้วยมือ ( Hand Modelling )


การปั้นด้วยมือ เป็นวิธีการขึ้นรูปอย่างแรก ที่มีมาตั้งแต่สมัยยุคประวัติศาสตร์ และยังมี การทำต่อมา จนถึงปัจจุบัน

เนื้อดินสำหรับปั้นมือธรรมดาในเนื้อดินเหนียว จะมีน้ำอยู่ประมาณ 18-25% ดินที่ปั้นด้วยมือ จะแข็งกว่า ดินที่ปั้นด้วยแป้นหมุนเล็กน้อย ดินที่ใช้ปั้นด้วยมือ นิยมใช้ดินสโตนแวร์ ที่มีความเหนียว ไม่นิยมนำดินพอร์ซเลน และโบนไชน่า มาปั้น เนื่องจากมีความเหนียวน้อย

 

การปั้นการปั้น ต้องกดดินให้สนิท เป็นเนื้อเดียวกันตลอด ไม่ให้มีรูอากาศ ในระหว่างรอยต่อ ของชิ้นงาน ถ้ากดไม่แน่น จะมีฟองอากาศ ชิ้นงานจะแยกออก หลังการเผา การปั้นจึงต้อง ระวัง กดดินให้แน่นทุกขั้นตอน จึงปั้นได้ช้ากว่าการขึ้นรูปแบบอื่น การปั้นด้วยมือ ส่วนใหญ่ แบ่งการทำงานเป็น 3 ขั้นตอนคือ การขึ้นรูปด้วยดินเหนียว (Plastic Clay) , การตกแต่งขณะที่ดินยังมีความชื้นอยู่ (Leather Hard) , การตกแต่งหลังดินแห้งสนิทแล้ว (Dry Clay)

 

การขึ้นรูปแจกัน
เรื่องที่ 1 วิธีการขึ้นรูปเครื่องปั้นดินเผา การขึ้นรูปเครื่องเคลือบดินเผามีอยู่ด้วยกันหลายวิธี เช่น การปั้นวิธีอิสระ การปั้นด้วยวิธีขด การปั้นด้วยวิธีตีแผ่ การปั้นด้วยวิธีกดด้วยมือ การปั้นด้วยวิธีปั้นด้วยแป้นหมุน การปั้นด้วยวิธีทำแม่พิมพ์เทแบบ การปั้นด้วยการใช้ใบมีด และการปั้นด้วยวิธีกดแม่พิมพ์ซึ่งแต่ละวิธีจะมีความแตกต่างกันออกไป ทั้งเครื่องมือและวัตถุดิบ การปั้นด้วยวิธีต่างๆดังกล่าวมาแล้วพอจะสรุปได้ดังนี้ * 1.การปั้นแบบอิสระ เป็นการปั้นโดยใช้การปั้นมือเป็นส่วนใหญ่ โดยอาศัยเครื่องมือเล็กๆน้อยๆทั้งที่ดัด แปลงเองหรือมีใช้โดยทั่วไปการปั้นแบบนี้ จะใช้วิธีคลึงบีบกดวิธีปั้นแบบอิสระนี้ มีมาแต่โบราณตั้งแต่มนุษย์ได้ทำเครื่อง เ คลือบดินเผาเป็นในปัจจุบันงานบางประเภท ก็ยังใช้อยู่แต่การปั้นวิธีนี้ช้าแต่มีคุณค่า ทางศิลป์ดีกว่าวิธีอื่นๆ ปัจจุบันมีใช้อย่างกว้างขวาง การปั้นแจกันประดับลายควรใช้วิธีนี้ 2.การปั้นด้วยวิธีขด ก่อนที่จะมีการค้นคิดแป้นหมุนขึ้นมาได้มี การปั้นโดยวิธีขดซึ่งปั้นผลิตภัณฑ์ที่มี รูปร่างกลมและขนาดใหญ่ซึ่งมีกรรมวิธี แบ่งออกเป็น2ขั้นด้วยกันคือ โดยการนำดินมาคลึงให้เป็นเส้นให้มีความ หนาเท่าๆกันดินชนิดนี้จะแห้งหรือแฉะ จนเกินไปไม่ได้แล้วเชื่อมต่อกัน โดยใช้หัวแม่มือกดให้เนื้อดินแต่ละเส้นติดกัน หรือใช้น้ำดินข้นเชื่อมรอยต่อก็ได้ * 3.การปั้นด้วยวิธีแผ่ การเตรียมดินเมือนวิธีขดแต่ใช้ไม้คลึงดิน ให้เป็นแผ่นหนาบางแล้วใช้เครื่องมือตัด ให้ได้ขนาดตามต้องการนำมาต่อให้เป็น รูปต่างๆโดยใช้น้ำดินข้นประสานรอยต่อ วิธี้ใช้มากส่วนใหญ่เป็นทำเครื่องประดับ เช่น ดอกไม้ที่เขี่ยบุหรี่ เป็นต้น
4.การขึ้นด้้วยวิธีกดด้วยมือ เป็นวิธีที่ทำดินให้เป็นแผ่น แล้วนำดินแผ่น วางลงพิมพ์ ที่เตรียมไว้ใช้ฟองน้ำหรือเศษผ้าอ่อน ชุบน้ำหมาดๆ ทำเป็นลูกประคบกดลงให้แน่น ถ้าเป็นพิมพ์ครึ่งซีกแม้จะนำมาประกบเป็นผลิตภัณฑ์ เต็มใช้น้ำดินช่วยในการเชื่อมรอยต่อ ของการพิมพ์ทั้งสองข้างปล่อยทิ้งไว้สักครู่ นำมาแต่งรอบตะเข็บที่ต่อให้เป็นเนื้อเดียวกัน
5.การปั้นด้วยแผ่นหมุน เป็นวิธีขึ้นรูปที่ค่อนข้างยากกว่าการขึ้นรูป ชนิดอื่นๆทั้งนี้เพราะผู้ที่ปั้นผลิตภัณฑ์ ด้วยแป้นหมุนได้จะต้องมีความชำนาญ และมีการฝึกอยู่เสมอลักษณะของแป้นหมุน เป็นทั้งมอเตอร์ไฟฟ้าและไม่ใช้มอเตอร์ โดยอาศัยกำลังของคนหมุนให้มีความเร็วค่อนข้างดี สิ่งที่สำคัญในการสร้างแป้นหมุนต้องอยู่ที่ จุดศูนย์กลางของแป้นไม่บิดเบี้ยวไปทางใดทางหนึ่ง	*
6.การขึ้นรูปด้วยวิธีหล่อพิมพ์ เป็นวิธีขึ้นรูปผลิตภัณฑ์ส่วนโค้งเว้า สามารถขึ้นรูปได้ง่ายกว่าวิธีอื่นและเป็นการขึ้นรูป ที่จะได้ผลิตภัณฑ์แบบและขนาดเท่ากัน การขึ้นรูปชนิดนี้ต้องอาศัยแบบพิมพ์ ที่ทำมาจากปูนปลาสเตอร์ เพราะปูนปลาสเตอร์มีคุณสมบัติในการดูดซึมน้ำ ซึ่งเหมาะในการขึ้นรูปโดยใช้เนื้อดินปั้นแบบน้ำดินข้น หรือบางครั้งเรียกน้ำสลิปดิน และอาจทำเป็นแบบพิมพ์กลวงหรือแบบพิมพ์ตันก็ได

หน้าก่อน(พิมพ์ภาพด้วยแม่พิมพ์ดิน)   หน้าแรก   แบบทดสอบหลังเรียน